Młodzi ludzie w Polsce coraz częściej stają przed złożonymi decyzjami finansowymi, do których nie są odpowiednio przygotowani. Badania wskazują, że tylko 30% uczniów szkół średnich rozumie podstawowe pojęcia finansowe. Edukacja finansowa staje się kluczowym elementem przygotowania młodzieży do samodzielnego życia i podejmowania świadomych decyzji ekonomicznych. Program edukacji finansowej w szkołach średnich obejmuje szereg istotnych obszarów, od podstaw przedsiębiorczości po formy oszczędzania i inwestowania. Uczniowie poznają zasady zarządzania finansami osobistymi, różne rodzaje ubezpieczeń oraz metody budowania kompetencji finansowych. Skuteczne programy edukacyjne łączą teorię z praktycznymi ćwiczeniami, przygotowując młodzież do odpowiedzialnego zarządzania własnymi środkami. Edukacja finansowa w szkole średniej? Zapraszamy do lektury tego artykułu.
Edukacja finansowa w szkole średniej: Znaczenie edukacji finansowej
Edukacja finansowa stanowi fundamentalny element kształcenia współczesnej młodzieży, który wykracza poza tradycyjne ramy nauczania ekonomii.
Definicja i cele edukacji finansowej
Edukacja finansowa to proces, w którym młodzi ludzie rozwijają umiejętności rozumienia produktów finansowych oraz nabywają kompetencje w zakresie podejmowania świadomych decyzji ekonomicznych. Według badań, odpowiednia edukacja finansowa przyczynia się do lepszego zarządzania budżetem osobistym i zwiększa świadomość w zakresie oszczędzania oraz inwestowania 1.
Korzyści dla uczniów i społeczeństwa
Skuteczna edukacja finansowa przynosi wymierne korzyści zarówno dla uczniów, jak i całego społeczeństwa:
- Zwiększenie świadomości w zakresie zarządzania finansami osobistymi
- Poprawa umiejętności planowania długoterminowego
- Rozwój kompetencji w obszarze podejmowania decyzji inwestycyjnych
- Lepsze zrozumienie mechanizmów rynkowych
- Wzrost bezpieczeństwa finansowego
Badania wskazują, że osoby z wyższym poziomem wiedzy finansowej osiągają lepsze efekty w oszczędzaniu (39% badanych) oraz skuteczniej gospodarują budżetem (ponad 1/3 respondentów) 2.
Obecny stan wiedzy finansowej wśród młodzieży
Stan wiedzy finansowej wśród młodzieży w Polsce przedstawia się następująco:
| Aspekt | Dane statystyczne |
|---|---|
| Posiadanie konta bankowego | 67% piętnastolatków 3 |
| Samodzielność w decyzjach finansowych | 84% młodzieży 3 |
| Korzystanie z płatności mobilnych | 25% nastolatków 3 |
| Poziom umiejętności finansowych | 506 punktów (powyżej średniej OECD) 3 |
Badania Eurobarometru z 2023 roku wskazują na alarmująco niski poziom wiedzy finansowej w UE, szczególnie wśród młodych ludzi 4. Młodzież wykazuje niższy poziom kompetencji finansowych i podejmuje mniej rozważne decyzje finansowe w porównaniu do starszych grup wiekowych 4.
Warto podkreślić, że polscy uczniowie osiągają wyniki powyżej średniej krajów OECD w zakresie umiejętności finansowych, plasując się w czołówce rankingu międzynarodowego 3. Jednakże występują znaczące różnice w poziomie wiedzy finansowej między uczniami różnych typów szkół – najlepsze wyniki osiągają licealiści, następnie uczniowie techników, a najniższe wyniki notują uczniowie szkół branżowych 3.
Edukacja finansowa w szkole średniej: Obecny stan edukacji finansowej w szkołach średnich
W polskim systemie edukacji treści związane z finansami są włączone do programów nauczania kilku przedmiotów:
- Biznes i zarządzanie: Od roku szkolnego 2023/2024 wprowadzono nowy przedmiot, który zastąpił podstawy przedsiębiorczości. „Biznes i zarządzanie” oferuje bardziej rozbudowany program, obejmujący m.in. planowanie finansowe, inwestycje oraz analizę rynków finansowych.
- Matematyka: W ramach tego przedmiotu uczniowie uczą się obliczeń procentowych, analizy danych oraz innych umiejętności przydatnych w zarządzaniu finansami.
- Wiedza o społeczeństwie (WOS): Porusza tematy związane z funkcjonowaniem gospodarki, systemem podatkowym oraz rolą instytucji finansowych.
Realizacja programu edukacji finansowej
Programy nauczania są opracowywane przez Ministerstwo Edukacji i Nauki, które określa podstawę programową dla poszczególnych przedmiotów. Nauczyciele mają pewną swobodę w doborze metod i materiałów dydaktycznych, co pozwala na dostosowanie treści do potrzeb uczniów. W praktyce realizacja edukacji finansowej może różnić się w zależności od szkoły i zaangażowania nauczycieli.
Inicjatywy wspierające edukację finansową
Oprócz standardowych zajęć, w polskich szkołach realizowane są różne programy i projekty mające na celu zwiększenie świadomości finansowej uczniów:
- Program „Lekcje o finansach”: Inicjatywa Ministerstwa Finansów skierowana do uczniów szkół podstawowych, obejmująca zajęcia lekcyjne oraz wycieczki edukacyjne do instytucji finansowych.
- Program „Finansoaktywni”: Projekt edukacyjny dla młodzieży organizowany przez Ministerstwo Finansów, poruszający tematykę podatkową i budżetową. Program oferuje bezpłatne zestawy edukacyjne, filmy, gry i konkursy, aby kształtować świadomość i wiedzę finansową nastolatków.
- Portal edukacji finansowej „Finansiaki”: Platforma oferująca programy, scenariusze lekcji i pomoce naukowe tłumaczące takie koncepty, jak zarabianie, oszczędzanie czy bankowość, bazując na tym, co dzieci wiedzą i myślą.
Wprowadzenie przedmiotu „Biznes i zarządzanie” oraz realizacja programów edukacyjnych świadczą o rosnącym znaczeniu edukacji finansowej w polskich szkołach średnich. Dzięki temu uczniowie mają szansę zdobyć niezbędne kompetencje do świadomego i odpowiedzialnego zarządzania swoimi finansami w dorosłym życiu.
Edukacja finansowa w szkole średniej: Kluczowe obszary edukacji finansowej
Skuteczna edukacja finansowa w szkole średniej koncentruje się na czterech kluczowych obszarach, które przygotowują młodzież do samodzielnego zarządzania finansami w dorosłym życiu.
Podstawy zarządzania budżetem osobistym
Fundamentem edukacji finansowej jest nauka zarządzania budżetem osobistym. Uczniowie powinni poznać metody planowania wydatków i kontrolowania przepływów finansowych. Badania wskazują, że regularne prowadzenie budżetu zwiększa świadomość finansową i pomaga w osiąganiu celów ekonomicznych 5.
Oszczędzanie i inwestowanie
W zakresie oszczędzania i inwestowania, uczniowie powinni poznać różnorodne formy pomnażania kapitału. Statystyki pokazują, że młodzież, która wcześnie rozpoczyna oszczędzanie, w 84% przypadków kontynuuje ten nawyk w dorosłym życiu 6.
Podstawowe formy inwestowania obejmują:
- Lokaty bankowe i konta oszczędnościowe
- Obligacje skarbowe
- Fundusze inwestycyjne
- Akcje i instrumenty giełdowe
Kredyty i pożyczki
Edukacja w zakresie kredytów i pożyczek skupia się na zrozumieniu mechanizmów zadłużenia i odpowiedzialnego korzystania z produktów kredytowych.
| Rodzaj kredytu | Charakterystyka | Cel edukacyjny |
|---|---|---|
| Konsumpcyjny | Stała stopa procentowa | Zrozumienie kosztów |
| Hipoteczny | Długoterminowe zobowiązanie | Planowanie długofalowe |
| Studencki | Preferencyjne warunki | Finansowanie edukacji |
Uczniowie powinni nauczyć się jak analizować zdolność kredytową i rozumieć konsekwencje niespłacania zobowiązań 7. Program edukacyjny powinien podkreślać, że kredyt to zobowiązanie finansowe, które musi zostać uregulowane z nadwyżką 7.
Ubezpieczenia i zarządzanie ryzykiem
W obszarze ubezpieczeń i zarządzania ryzykiem, młodzież powinna poznać różne rodzaje ubezpieczeń społecznych i prywatnych. Program powinien obejmować zrozumienie wpływu wydarzeń życiowych i makroekonomicznych na finanse osobiste 8. Uczniowie powinni dowiadzieć się, że koszt ubezpieczenia jest proporcjonalny do poziomu ryzyka 9.
Szczególną uwagę należy poświęcić zarządzani ryzykiem w kontekście:
- Ubezpieczeń zdrowotnych
- Ubezpieczeń komunikacyjnych
- Ubezpieczeń majątkowych
- Ubezpieczeń na życie
Programy edukacyjne powinny kłaść nacisk na praktyczne aspekty zarządzania ryzykiem finansowym, ucząc młodzież identyfikacji potencjalnych zagrożeń i metod ich minimalizacji 10. Uczniowie powinni poznać znaczenie systematycznego podejścia do planowania finansowego i budowania długoterminowego bezpieczeństwa finansowego.
Edukacja finansowa w szkole średniej: Metody nauczania edukacji finansowej
Nowoczesne metody nauczania edukacji finansowej wykraczają poza tradycyjne wykłady, koncentrując się na interaktywnych i praktycznych formach przekazywania wiedzy.
Praktyczne ćwiczenia i symulacje
Symulacje biznesowe stanowią skuteczne narzędzie edukacyjne, angażując uczniów w realistyczne scenariusze finansowe. Badania wskazują, że uczniowie uczestniczący w symulacjach biznesowych wykazują o 120% większe zaangażowanie w proces nauki 11.
Popularne formy ćwiczeń praktycznych obejmują:
- Prowadzenie wirtualnych przedsiębiorstw
- Symulacje zarządzania budżetem domowym
- Gry ekonomiczne rozwijające umiejętności podejmowania decyzji
- Projekty „lemoniadowego stoiska” uczące podstaw przedsiębiorczości
Wykorzystanie technologii i aplikacji
Współczesna edukacja finansowa wykorzystuje szereg narzędzi technologicznych. Aplikacje edukacyjne umożliwiają młodzieży praktyczne zarządzanie finansami w bezpiecznym środowisku cyfrowym.
| Typ aplikacji | Zastosowanie | Korzyści edukacyjne |
|---|---|---|
| Aplikacje bankowe | Zarządzanie budżetem | Kontrola wydatków i oszczędności |
| Symulatory inwestycyjne | Nauka inwestowania | Zrozumienie ryzyka finansowego |
| Planery budżetowe | Planowanie finansowe | Rozwój umiejętności oszczędzania |
Badania pokazują, że wykorzystanie aplikacji edukacyjnych zwiększa zaangażowanie uczniów w naukę zarządzania finansami o 84% 12.
Projekty uczniowskie
Projekty edukacyjne stanowią istotny element kształcenia finansowego. Program „Gminek 2”, wdrożony w ponad tysiącu gimnazjów, objął swoim zasięgiem 96 tysięcy uczniów 13. Uczniowie uczą się poprzez realizację konkretnych zadań, takich jak:
- Analiza budżetu gminy
- Planowanie wydatków publicznych
- Zarządzanie projektami finansowymi
- Tworzenie strategii oszczędnościowych
Współpraca z instytucjami finansowymi
Szkoły nawiązują współpracę z różnorodnymi instytucjami finansowymi i organizacjami wspierającymi edukację ekonomiczną. Centrum Edukacji Obywatelskiej, we współpracy z Rzecznikiem Finansowym, opracowało specjalne scenariusze zajęć przygotowujące młodzież do odpowiedzialnego funkcjonowania na rynku finansowym 14.
Kluczowe obszary współpracy obejmują organizację:
- Warsztatów z ekspertami finansowymi
- Wizyt studyjnych w instytucjach finansowych
- Konkursów ekonomicznych
- Programów mentorskich
Współpraca z instytucjami finansowymi umożliwia uczniom dostęp do profesjonalnych materiałów edukacyjnych i ekspertów branżowych. Według badań, szkoły współpracujące z instytucjami finansowymi osiągają lepsze wyniki w zakresie edukacji ekonomicznej 15.
Edukacja finansowa w szkole średniej: Rola nauczycieli i rodziców
Przygotowanie nauczycieli do prowadzenia zajęć
Skuteczna realizacja programów edukacji finansowej wymaga ścisłej współpracy między nauczycielami a rodzicami, którzy wspólnie kształtują postawy finansowe młodego pokolenia. Dzięki zaangażowaniu obu stron młodzież zyskuje solidne podstawy wiedzy teoretycznej oraz praktyczne umiejętności zarządzania finansami, co jest kluczowe dla budowania odpowiedzialności ekonomicznej i stabilności życiowej w przyszłości. Nauczyciele odgrywają istotną rolę jako przewodnicy w procesie nauczania, podczas gdy rodzice, wspierając tę edukację w domowym środowisku, pomagają w utrwaleniu i stosowaniu zdobytej wiedzy w codziennych sytuacjach.
Przygotowanie nauczycieli do prowadzenia zajęć
Nauczyciele prowadzący zajęcia z edukacji finansowej muszą spełniać określone wymagania kwalifikacyjne. Zgodnie z rozporządzeniem MEN, nauczyciel powinien posiadać wykształcenie wyższe oraz przygotowanie pedagogiczne, które umożliwia im efektywne przekazywanie wiedzy i budowanie świadomości ekonomicznej wśród uczniów. Oprócz formalnych kwalifikacji ważne jest również, aby nauczyciele regularnie uczestniczyli w szkoleniach doskonalących, które pozwalają im aktualizować swoją wiedzę o najnowsze zmiany na rynku finansowym oraz innowacyjne metody dydaktyczne. Tylko odpowiednio przygotowani specjaliści są w stanie wzbudzić zainteresowanie uczniów tematem oraz skutecznie angażować ich w aktywne uczestnictwo w zajęciach.
Współpraca szkoły z rodzicami
Efektywna współpraca między szkołą a rodzicami w zakresie edukacji finansowej wymaga systematycznego podejścia i zaangażowania obu stron. Tylko wspólne działanie nauczycieli i rodziców może w pełni przygotować młodzież do odpowiedzialnego zarządzania finansami w dorosłym życiu. Badania wskazują, że regularne kontakty między nauczycielami a rodzicami, szczególnie w obszarze edukacji finansowej, przyczyniają się do zwiększenia świadomości ekonomicznej uczniów, rozwijania ich umiejętności praktycznych oraz kształtowania postaw odpowiedzialności finansowej.
Formy współpracy szkolno-rodzicielskiej w edukacji finansowej:
- Zebrania informacyjne (4-6 razy w roku szkolnym) – Regularne spotkania poświęcone tematowi edukacji finansowej, na których omawiane są metody i cele nauczania. Rodzice mogą dowiedzieć się, jakie tematy są poruszane na zajęciach oraz jak wspierać dziecko w nauce w domu, aby pogłębiać zdobytą wiedzę.
- Indywidualne konsultacje dydaktyczne – Spotkania jeden na jeden, które pozwalają nauczycielom i rodzicom omówić postępy ucznia w zakresie edukacji finansowej, zidentyfikować jego mocne strony i obszary wymagające dalszego wsparcia. Umożliwia to także opracowanie spersonalizowanych strategii rozwijania kompetencji finansowych.
- Wspólne projekty edukacyjne – Projekty, w które zaangażowani są zarówno rodzice, jak i uczniowie, mogą obejmować organizację szkolnych targów finansowych, symulacje zarządzania budżetem, czy wspólne gry edukacyjne o tematyce ekonomicznej. Dzięki takim inicjatywom, dzieci mogą uczyć się poprzez doświadczenie, a rodzice zyskują możliwość aktywnego wspierania swoich dzieci w zdobywaniu praktycznej wiedzy.
Wprowadzenie tych form współpracy pomaga w stworzeniu spójnego i efektywnego programu edukacji finansowej, który jest wspierany zarówno w szkole, jak i w domu. Wzajemne zaangażowanie nauczycieli i rodziców nie tylko zwiększa skuteczność nauki, ale także buduje solidne fundamenty wiedzy finansowej na przyszłość.
Edukacja finansowa w domu
Rodzice powinni odgrywać kluczową rolę w kształtowaniu świadomości finansowej młodzieży. Badania pokazują, że 84% młodzieży, która otrzymuje regularne kieszonkowe, rozwija lepsze nawyki zarządzania finansami 19.
Praktyczne metody edukacji finansowej w domu:
Rodzice powinni włączać młodzież w codzienne decyzje finansowe, na przykład poprzez wspólne planowanie zakupów. Eksperymenty finansowe, takie jak wspólne planowanie większych wydatków, uczą młodzież odpowiedzialnego podejścia do finansów 20.
Istotnym elementem edukacji domowej jest nauka cyberbezpieczeństwa w kontekście finansowym. Rodzice powinni tłumaczyć zasady bezpiecznych zakupów online oraz uczyć krytycznej analizy ofert internetowych 20. Szczególną uwagę należy zwrócić na:
- Weryfikację wiarygodności sklepów internetowych
- Analizę opinii innych kupujących
- Rozpoznawanie potencjalnych oszustw
- Bezpieczne metody płatności
Badania wskazują, że młodzież najlepiej przyswaja wiedzę finansową poprzez praktyczne doświadczenia. Dlatego zaleca się angażowanie ich w:
- Tworzenie budżetu domowego
- Planowanie oszczędności
- Podejmowanie decyzji zakupowych
- Zarządzanie własnym kieszonkowym
Rodzice powinni dostosowywać poziom edukacji finansowej do wieku i możliwości poznawczych dziecka 19. Proces edukacji finansowej powinien być stopniowy i systematyczny, rozpoczynając od podstawowych pojęć, przechodząc do bardziej złożonych zagadnień w miarę rozwoju dziecka 19.
Edukacja finansowa w szkole średniej: Wyzwania w implementacji
Implementacja edukacji finansowej w polskich szkołach średnich napotyka szereg istotnych wyzwań, które wymagają systemowego podejścia i kompleksowych rozwiązań.
Ograniczenia czasowe w programie nauczania
Podstawowym wyzwaniem w realizacji edukacji finansowej jest ograniczona liczba godzin dydaktycznych. Obecnie jedynym przedmiotem obejmującym zagadnienia finansowe jest przedsiębiorczość, która oferuje zaledwie kilka godzin rocznie na tematy związane z finansami osobistymi 21. Badania wskazują, że 49% Polaków ocenia swoją wiedzę finansową jako „raczej małą” lub „bardzo małą” 22.
Główne ograniczenia czasowe:
- Niewystarczająca liczba godzin lekcyjnych
- Przeciążony program nauczania
- Konkurencja z innymi przedmiotami
- Brak czasu na praktyczne ćwiczenia
Brak odpowiednich materiałów dydaktycznych
Wyzwaniem pozostaje również dostępność i jakość materiałów edukacyjnych. Komisja Europejska podkreśla konieczność opracowania praktycznych narzędzi ułatwiających nauczanie finansów w szkołach 23.
| Obszar problemowy | Skutki | Potencjalne rozwiązania |
|---|---|---|
| Materiały dydaktyczne | Nieaktualne treści | Regularna aktualizacja |
| Narzędzia cyfrowe | Ograniczony dostęp | Platformy e-learningowe |
| Pomoce naukowe | Niedostosowanie do potrzeb | Współpraca z ekspertami |
Zróżnicowany poziom wiedzy uczniów
Istotnym wyzwaniem jest znaczące zróżnicowanie poziomu wiedzy finansowej wśród uczniów. Badania pokazują, że tylko jedna na trzy młode osoby otrzymuje regularne kieszonkowe, co wpływa na możliwość praktycznej nauki zarządzania finansami 21.
Czynniki wpływające na zróżnicowanie wiedzy:
- Środowisko rodzinne i status ekonomiczny
- Dostęp do technologii i narzędzi finansowych
- Wcześniejsze doświadczenia z finansami
- Zaangażowanie rodziców w edukację finansową
Badania PISA wykazują znaczące różnice w poziomie umiejętności finansowych uczniów w zależności od wykształcenia rodziców i warunków domowych 24. Szczególnie widoczne są dysproporcje między uczniami z różnych środowisk społeczno-ekonomicznych.
Kluczowe wyzwania w wyrównywaniu poziomu wiedzy:
Edukacja finansowa powinna być dostosowana do szczególnych cech jednostek, uwzględniając:
- Moment w cyklu życia ucznia
- Miejsce zamieszkania
- Sytuację ekonomiczną rodziny
- Indywidualne potrzeby i oczekiwania 25
Komisja Europejska podkreśla, że programy edukacji finansowej powinny być:
- Dostępne i aktywnie promowane przez całe życie
- Dostosowane do potrzeb odbiorców
- Realizowane jak najwcześniej w procesie edukacji
- Regularnie oceniane i aktualizowane 23
Badania wskazują na alarmująco niski poziom wiedzy finansowej w UE, szczególnie wśród młodych ludzi 4. Wiceprzewodniczący OECD podkreśla, że złe nawyki finansowe kształtują się w młodym wieku i trudno je wyeliminować w przyszłości 4.
Istotnym problemem jest również brak odpowiedniego przygotowania nauczycieli. Trenerzy w dziedzinie finansów powinni otrzymywać odpowiednie przeszkolenia i niezbędne zasoby 23. Wymaga to systematycznego podejścia do rozwoju kadry pedagogicznej i zapewnienia im dostępu do aktualnych materiałów dydaktycznych.
Wyzwaniem pozostaje również koordynacja działań między różnymi podmiotami zaangażowanymi w edukację finansową. Badania finansowane przez Komisję Europejską pokazują, że edukacja finansowa jest zapewniana przez wiele podmiotów, w tym organy nadzoru, pracowników socjalnych i instytucje edukacji publicznej 23.
Edukacja finansowa w szkole średniej: Wnioski
Edukacja finansowa w szkole średniej stanowi kluczowy element przygotowania młodego pokolenia do samodzielnego życia ekonomicznego. Badania jednoznacznie wskazują, że uczniowie, którzy otrzymują kompleksową edukację finansową, podejmują lepsze decyzje ekonomiczne i skuteczniej zarządzają swoimi finansami w dorosłym życiu. Systematyczne wprowadzanie programów edukacji finansowej, wsparte nowoczesnymi technologiami i praktycznymi ćwiczeniami, przyczynia się do budowania świadomego społeczeństwa.
Skuteczna realizacja programów edukacji finansowej wymaga zaangażowania wszystkich zainteresowanych stron – szkół, nauczycieli, rodziców oraz instytucji finansowych. Przezwyciężenie obecnych wyzwań, takich jak ograniczenia czasowe czy zróżnicowany poziom wiedzy uczniów, staje się możliwe dzięki systematycznemu doskonaleniu metod nauczania i materiałów dydaktycznych. Rozwój kompetencji finansowych młodzieży przekłada się bezpośrednio na ich przyszłe decyzje ekonomiczne i stabilność finansową całego społeczeństwa.
Podziel się swoją opinią na temat edukacji finansowej w szkołach średnich – Twoje doświadczenia i przemyślenia są dla nas cenne! Zapraszamy również do odwiedzenia naszej strony na Facebooku: EdukacjaFinansowa.org, aby być na bieżąco z nowymi artykułami.
Zobacz także nasz artykuł o edukacji finansowej w szkole podstawowej: Edukacja finansowa w szkole podstawowej.
Źródła:
[1] – https://www.e-mentor.edu.pl/artykul/index/numer/72/id/1325
[2] – https://zbp.pl/Aktualnosci/Wydarzenia/Poziom-wiedzy-finansowej-Polakow-2024
[3] – https://obserwatorgospodarczy.pl/2024/07/04/umiejetnosci-finansowe-polskich-nastolatkow-tak-wypadamy-na-tle-innych-panstw-badanie/
[4] – https://cff.edu.pl/wspolne-ramy-kompetencji-finansowych-dla-dzieci-i-mlodziezy-w-ue/
[5] – https://weiz.po.edu.pl/zarzadzanie-finansami-osobistymi-e-poradnik/
[6] – https://www.pkobp.pl/media_files/ad1d086a-cf8f-41fe-bc8f-d4877271926a.pdf?srsltid=AfmBOop5Zw5AdQr-dB0N3m1WnywKs7y6zTSFoH6MYA7LPbjvaeNVn_Zt
[7] – https://www.knf.gov.pl/knf/pl/komponenty/img/knf_178417_Scenariusz_lekcji_kredyt.pdf
[8] – https://www.gov.pl/attachment/c0cd30da-d6c2-4f45-b9dd-b4c8f4045867
[9] – https://www.infor.pl/prawo/dziecko-i-prawo/5585377,ubezpieczenia-szkolne-dla-dzieci-i-mlodziezy-poradnik-rzecznika-finansowego.html
[10] – https://ksiegarnia.difin.pl/zarzadzanie-ryzykiem-w-polskim-systemie-finansowym
[11] – https://revas.pl/
[12] – https://naszbankjunior.pl/
[13] – https://mf-arch2.mf.gov.pl/web/bip/ministerstwo-finansow/dzialalnosc/dzialalnosc-edukacyjna/projekty/-/asset_publisher/2IKb/content/projekt-edukacyjny-gminek?redirect=https%3A%2F%2Fmf-arch2.mf.gov.pl%2Fweb%2Fbip%2Fministerstwo-finansow%2Fdzialalnosc%2Fdzialalnosc-edukacyjna%2Fprojekty%3Fp_p_id%3D101_INSTANCE_2IKb%26p_p_lifecycle%3D0%26p_p_state%3Dnormal%26p_p_mode%3Dview%26p_p_col_id%3Dcolumn-2%26p_p_col_count%3D1
[14] – https://edukacja-finansowa.org/edukacja-finansowa-w-szkole-dlaczego-i-jak-ja-prowadzic/
[15] – https://szkolajanowo.edupage.org/a/wspolpraca-z-instytucjami
[16] – https://oswiataiprawo.pl/porady/kwalifikacje-do-nauczania-podstaw-przedsiebiorczosci/
[17] – https://nbp.pl/edukacja/szkolenia-dla-nauczyciela/
[18] – https://www.szybinski.cieszyn.pl/szybinski_new/sites/default/files/wsp%C3%B3%C5%82praca%20z%20rodzicami%20-%20regio%20handout_0.pdf
[19] – https://akademiamadregodziecka.pl/edukacja-finansowa-dla-dzieci/
[20] – https://cyberprofilaktyka.pl/blog/rodzinna-edukacja-finansowa—jak-rozmawiac-o-niej-z-dzieckiem_i32.html
[21] – https://epale.ec.europa.eu/pl/blog/brak-wiedzy-finansowej-i-jej-wplyw-na-decyzje-finansowe-mlodych-ludzi
[22] – https://www.bankier.pl/wiadomosc/Poziom-wiedzy-finansowej-Polakow-wciaz-niski-Wiecej-oczekujemy-od-szkol-8081303.html
[23] – https://eur-lex.europa.eu/PL/legal-content/summary/financial-education.html
[24] – https://pisa.ibe.edu.pl/wp-content/uploads/2020/05/Raport_PISA_umiejetnosci-postawy-i-zachowania-finansowe-mlodziezy-w-Polsce.pdf
[25] – https://bibliotekanauki.pl/chapters/21956305.pdf